دکتر شروین وکیلی:
شاید ایرانیانِ امروز، با دانستنِ نام کسانی که در نیمه دوم قرن سوم و نیمه نخست قرن چهارم میزیستند، دچار شگفتی شوند.
ادیبان و شعرای بزرگی مانند فردوسی، اسدی توسی، دقیقی، رودکی و دانشمندان نامداری همچون ابن سینا و رازی و بیرونی و فارابی و خوارزمی و ابن هیثم و دیوانیان و مورخانی مانند طبری و بلعمی و بیهقی، عارفانی مانند بایزید بسطامی و فضیل بن عیاض و محمد بنکرام و بسیاری دیگر تقریبا هم زمان با هم، در قلمروی مشخص – خراسان بزرگ و استانهای همسایهاش؛ ری و مازندران- میزیستند. این بدان معناست که تمام آنها به تعبیری هم دوره و همسایه محسوب میشدند.
در این دوران، اگر در سطحی جهانی به تاریخ تمدن بنگریم، بزرگترین شخصیتها را در این قلمرو جغرافیایی خواهیم یافت. یعنی تردیدی وجود ندارد که اگر در برش تاریخی یاد شده به تمدنهای گوناگونِ رومی/ مسیحی، اسلامی، هندی و چینی بنگریم، تأثیرگذارترین و بزرگترین شخصیتها در تقریبا تمام حوزههای تمدنی را در این قلمرو خواهیم یافت. تقریبا تمام آنان خراسانی – یا همسایه خراسان - و ایرانی بودند.
شاید مرور زندگی یکی از دولتمردان این عصر، بتواند تا حدودی دلیلِ برجستگی ایرانیان در این دوره را آشکار سازد.در ابتدای قرن سوم هجری، یعنی در 206 هجری / 821 میلادی، عبدالله پسر طاهر ذوالیمینین، به حکومت خراسان بزرگ رسید. عبدالله در آن هنگام سمتهای مهمی مانند والی مصر و رئیس پادگان بغداد را بر عهده داشت.
برای ادامه مطلب اینجا کلیک کنید
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر